Vikipediya azad ensiklopediya Mahmud ağanın məclisi şamaxılı xeyriyyəçi və musiqi xadimi Mahmud ağanın məclisi Tarixi mə

Vikipediya azad ensiklopediya Mahmud aganin meclisi samaxili xeyriyyeci ve musiqi xadimi Mahmud aganin meclisi Tarixi medeni arxa plan span Mahmud aganin tesviri Sirvan xanligi dovrunde 1748 1820 ci iller Samaxida mugam meclisi fealiyyet gostermisdir XIX esr Samaxisinda varli insanlar oz mulklerinde musiqi meclisleri teskil edirdiler Mahmud aganin atasi Ehmed Sultanin da ozunun musiqi meclisi var idi Sirvan xani Mustafa xanin sarayinda fealiyyet gostermis xanende sazende ve reqqaselerin coxu Ehmed Sultanla dost idiler Ehmed Sultan Beytus Sefa meclisinin istirakcisi ve dinleyicisi olmusdur O oglu Mahmud agaya Samaxinin ustad senetkarlarinin yaninda musiqi tehsili vermisdir Mahmud aganin musiqisunas ve mugam bilicisi olmasinda atasinin sarayinda teskil edilen musiqi meclisleri rol oynamisdir Mahmud aga meclisini yaratmazdan evvel Sirvan hokmdari Mustafa xanin meclisinde istirak etmis sexsleri toplamis onlarla meslehetlesmisdir Tarixi span Mahmud aganin isteyi ile onun atasi Ehmed Sultan ucmertebeli saray tikdirmisdir Sarayin ikinci mertebesindeki Qizili salon mugam ve musiqi meclisleri ucun ayrilmis burada musabiqeler kecirilmisdir Mahmud Aga bu musabiqelerin proqramini teyin edirdi Bu meclislerin soragi Baki Qarabag Gence ve Naxcivana Irevan ve Tiflise Iran ve Orta Asiyaya gedib cixmisdir Mahmud aganin Samaxiya gelen qonaqlara ve seyyahlara gosterdiyi qonaqperverlik onun hormetinin artmasina sebeb olmusdur Qonaq ve seyyahlar Mahmud aganin sarayinda meclisinde eylenmeyi ozlerine seref sayir bu sarayin mugam musiqisi reqqaseleri ve yemeklerinden zovq alirdilar Bura sefer edenler arasinda Aleksandr Duma rus etnoqrafi I Yevlaxov 1816 1884 Sankt Peterburq Ressamliq Akademiyasinin vitse prezidenti knyaz Qriqori Qaqarinin xatireleri elme melumdur Mahmud aga oglu Aganin olumunden sonra bir muddet meclis kecirmemisdir Daha sonra Seyid Cefer Mahmud evvelce onun atasi Ehmed Sultani sonra ise onun ozunu meclis kecirmeye razi salmisdir Bundan sonra meclise esasen Mahmud aganin oglu Cavad bey ve dostu Mirze Mehemmed Hesen rehberlik edirdi Mahmud aga ise Qarabag Baki ve Tiflisden qonaqlar gelende meclisde istirak edirdi Mugam span Xursidbanu Natevan 1874 cu ilde Samaxiya sefer ederken Mahmud aganin meclisinde istirak etmisdir Haci Husu Humayi kimi Qarabag xanendeleri Mahmud aganin sarayinda yasayirdilar Natevan Samaxida bir yox iki meclisin kecirilmesini ve Seyid Ezim Sirvaninin hemin meclise rehberlik etmesini teklif etmisdir Qarabaga qayitdiqdan sonra teskil etdiyi Meclisi unsu oz sarayina kocurmusdur Belelikle Beytus Sefa meclisi teskil edilmisdir Mahmud aga oz mugam musabiqesinde qalib gelenleri bu meclise aparirdi Samaxinin iki meclisi ile Qarabagin Meclisi unsu arasinda elaqeler getdikce genislenmisdir Mahmud aganin meclisine qatilan sexs hem yaxsi sese sahib olmali hem de klassik poeziyani bilmeli sozleri duzgun teleffuz etmeli ve ritm tutmali idi Mugam ucun secilen qezel musiqinin ruhuna uygun olmali idi onunla uzlasmali idi Mugamin qemli sobesinde kederli sad gusesinde ise sevincli seir oxunmali idi Mahmud aga yalnizca bu telebleri odeyen sexslere oz meclisinde istirak etmeye icaze verirdi Sertler evvelceden istirakcilara catdirilirdi Bu telebler Mahmud aganin atasi Ehmed Sultan terefinden qaydalasdirilmisdi Mahmud aga xaric oxuyanlari bagislamirdi ve bele hereketi meclise hormetsizlik sayirdi Mahmud aganin meclisinden xanende asiq reqqas balabanci tarzen sair nagaracilar cixmis bir cox Azerbaycan seherlerinden Samaxiya gelerek mugam musabiqesinde istirak edenler olmusdur Qirx ilden cox davam eden bu meclise Mahmud aga rehberlik etmisdir Firudin Susinskiye gore O dovrde Qafqazda ele bir meshur xanende tarzen olmamisdir ki Mahmud Aganin meclisinde istirak etmemis olsun Mahmud aganin meclisinin xanende tarzen asiq sair balabanci nagara ifacilarinin sayi elliden cox idi Mugam musabiqesinde istirak edenlerin sayi yuzu kecdiyi ucun musabiqe 1 hefte 10 gun davam edirdi Mahmud aga Suster ve Osmanli mugamlarini xususile sevirdi Mirze Mehemmed Hesen ve Mesedi Isinin ifalari Mahmud aganin en sevdiyi ifalar idi Reqqaseler span Bir azdan sazendeler meharetlerini gostermeye basladilar Onlar milli musiqi aletlerinde calirdilar Demir ayaqciqlar uzerinde yerlesdirilmis neheng yumurtanin yarisina benzer tebil bizim fleytani andiran qedim sekilli musiqi nefesli aleti tutek ustunde mis simler olan ve mizrabla calinan bizim mandalinaya oxsar tar ve nehayet qoncuraya benzer demir ayaqli bir nov musiqi aleti kamanca Bu musiqi aletinin sol terefinde bir destek vardir Simler bu desteye dolanmisdir Onu kaman yayi ile calirdilar Orkestr boyuk ses kuyle calsa da reqqaselerin diqqetle izlediyi ve ona uygun oynadigi mueyyen bir ritm aydin duyulurdu Serq reqsleri her yerde bir birine benzeyir Men bu reqsleri Elcezair de Konstantinopolda Tunisde Tripolide ve Samaxida gormusem Bu reqsleri ifa ederken ayaqlari gah iti gah da yavas hereket etdirir bedeni ve ombalari da buna uygun oynadirlar Nisenin reqsi dogrudan da valehedici idi Men Arilar reqsini ifa etmelerini xahis etdim Dediler ki bu reqs kicik meclislerde ifa olunur Qafqaz seferi Aleksandr Duma Mahmud aganin sarayinda Sirvansahlar sarayinda oldugu kimi reqqaseler destesi fealiyyet gosterirdi Reqqaseler oz ifalarini teqdim edende xanendeler dincelirdiler Qriqori Qaqarinin Samaxi reqqasesi tablosunda reqqase ve ifacilar tesvir edilmisdir Bu resm vasitesile Mahmud aganin sarayini gormek mumkundur Mahmud aganin meclisinde reqqaselerin sayi 10 15 nefer idi Istirakcilar span Daimi uzvler span Seyid Ezim Sirvani Bahar Dide Raqib Molla Elabbas Haci Necef Suleyman bey Mesedi Zeynalabdin Sabirin atasi Sadiq bey Esref bey Ebburrehman Efendi Molla Qedir Naci Qurtulan Sirvani Ekber Namaz oglu Qafil Qayidan Molla Aga Bixud kimi sexsler Mahmud aganin meclisinin daimi istirakcilari idiler Mesedi Zeynalabdinin oglu Mirze Elekber Sabir genc yaslarindan Mahmud aga meclisine sidqi urekden bagli idi Unsizadeler ailesi de Mahmud aganin meclisinin feal uzvlerinden idi Seyid Ezim Sirvani Merkezi Asiya Iran Tiflis ve Susadan gelen qonaqlari qarsilayar musabiqelere basciliq ederdi Abbas Sehhet genc olanda meclisde istirak etmisdir Rehberler span Kerbelayi Eli Ekber Mahmud aganin sarayinda yasamisdir Xanendeler meclise daxil olmazdan evvel onun yaninda telim kecerdi O hem de meclise rehberlik eder meclis ucun risaleler hazirlayardi Agaeli bey Naseh Mahmud Aga meclisinde daimi olaraq istirak etmis ve bir cox musabiqelere rehberlik etmisdir Ifacilar span Samaxi reqqasesi Qriqori QaqarinAsiq Ibrahim ve Murad Mirzeli oglu Mahmud aga onlarin birlikde ifa etdikleri Zarinci nin meftunu idi Salam Mesedi Bagi oglu Tutek ifacisidir Asiqlar meclise devet edilende Salam da meclise cagrilardi Mustafa Tagi oglu Balaban ifacisidir Asiq Ibrahim Mahmud aganin sevdiyi Sirvanin yollari mahnisi ifa edende Mustafa Tagi oglu da yasti balabanla onu musayiet ederdi Hesen Cep Ehmed Sultan ve oglu Mahmud Aga meclisinde ustad mugam ifacisi kimi sohret qazanmisdir Allahveren Sixi oglu Balaban ifacisidir Meclisde Gerayi lar ifa ederdi Mahmud Aga Zil gerayi dan baslamagi ona emr etmisdir Mirze Cavad Tarzendir Mahmud Aga meclisinde istirak etmisdir Ebdulrehim bey Haqverdiyevin Qoca tarzen hekayesinde Mahmud aganin ona munasibeti gosterilmisdir Ezi ve Sehab Xanende qardaslar idiler Mahmud Aga qardaslarin zerb mugamlarini cox sevirdi Mirze Selim Saz ve tar ifacisidir Mirze Mehemmed Hesenle Mahmud aganin meclisine getmisdir Sareng Zeynal 15 16 yasi olanda artiq Mahmud aganin sarayinda xanende kimi fealiyyet gosterirdi O Mahmud aganin imtahanindan ugurla kecmisdi Topal Mehemmedqulu Mahmud Aga meclisinde uzun iller tar calmisdir Mirze Mehdi Mahmud Aga mektebinin yetirmesi ve onun meclisinin vacib uzvlerinden idi Taglabiyanli Soltan Meclisin en cavan uzvlerinden idi Suleyman Haci Qeni oglu Mahmud aga onun Segah ini cox beyenerdi Molla Eli Abbas Etsan Sussuz Sirvani Mahmud Aga ve Beytus Sefa meclislerinin istirakcisi idi Mirze Mehemmed Hesen Nale Mahmud aga onu oz meclisindeki ustadlara tapsirmisdir Kerbelayi Ekber Haci Tahir oglu Mahmud aganin meclisinin meshur xanendelerinden idi Kalvali Eli Asiq Ibrahim terefinden Mahmud agaya teqdim edilmisdir Sahibe Vayid qizi Nay ifacisidir Mahmud aganin meclisinde istirak eden qadin senetkarlardan biri idi Samaxi reqqaseleri Qonaqlar span Haci Husu Mahmud aganin meclisinde Kurdu ile Sahnazi birlesdirib Kurdu Sahnaz i yaratmisdir Malibeyli Cumsud Bir nece ay Mahmud Aganin qonagi olmus onun musabiqelerinde istirak etmisdir Sadiqcan Mesedi Isi Bulbulcan Mahmud aganin meclisinde teskil edilen musiqi musabiqelerinde istirak edende hemise birinci yeri tutmusdur Mesedi Cemil Davud Sefyarov Dabbag Memmedqulu Aleksandr Duma Qriqori QaqarinMenyusu span Mahmud aganin meclisinde purrengi etirli mixekli darcinli cay serbetler cerezler gulablar hilli zeferanli mixekli paxlavalar halvalar sulu qelyanlar ve s qonaqlara teqdim edilirdi Tedqiqi span F Qasimzade XIX esr Azerbaycan edebiyyati kitabinda yazici Ezize Ceferzade Alemde sesim var menim romaninda Mahmud aga meclisi haqqinda melumat vermisdir Firudin Susinski Mahmud Aga haqqinda tedqiqat isi aparmis Azerbaycan xalq musiqicileri eserinde onun baresinde danismisdir Firudin Susinski Mahmud aganin meclisinin telim meqsedi dasimasina gore onu tekmillesdirme institutu adlandirmisdir Seyfeddin Qeniyevin fikrince Mahmud aganin mugam meclisi Azerbaycan dovletinin muasir dovrde kecirdiyi mugam musabiqelerinin XIX esrde qoyulan temelidir Istinadlar span Qeniyev 2014 seh 19 Qeniyev 2014 seh 21 Qeniyev 2014 seh 22 Qeniyev 2014 seh 87 Qeniyev 2014 seh 28 Qeniyev 2014 seh 34 Qeniyev 2014 seh 63 Qeniyev 2014 seh 40 Qeniyev 2014 seh 41 Qeniyev 2014 seh 42 Qeniyev 2014 seh 43 Qeniyev 2014 seh 46 Qeniyev 2014 seh 59 Qeniyev 2014 seh 70 Qeniyev 2014 seh 87 88 Qeniyev 2014 seh 89 Qeniyev 2014 seh 86 87 Qeniyev 2014 seh 180 181 Qeniyev 2014 seh 51 Qeniyev 2014 seh 52 Qeniyev 2014 seh 96 Qeniyev 2014 seh 116 Qeniyev 2014 seh 117 Qeniyev 2014 seh 120 Qeniyev 2014 seh 99 Qeniyev 2014 seh 104 Qeniyev 2014 seh 122 Qeniyev 2014 seh 131 Qeniyev 2014 seh 97 98 Qeniyev 2014 seh 136 Qeniyev 2014 seh 90 Qeniyev 2014 seh 93 Qeniyev 2014 seh 94 Qeniyev 2014 seh 101 102 Qeniyev 2014 seh 105 Qeniyev 2014 seh 108 Qeniyev 2014 seh 109 Qeniyev 2014 seh 111 Qeniyev 2014 seh 112 Qeniyev 2014 seh 113 Qeniyev 2014 seh 114 Qeniyev 2014 seh 115 Qeniyev 2014 seh 123 124 Qeniyev 2014 seh 133 Qeniyev 2014 seh 137 Qeniyev 2014 seh 143 Qeniyev 2014 seh 144 Qeniyev 2014 seh 147 Qeniyev 2014 seh 150 Qeniyev 2014 seh 151 Qeniyev 2014 seh 152 Qeniyev 2014 seh 155 Qeniyev 2014 seh 156 157 Qeniyev 2014 seh 83 84 Edebiyyat span Seyfeddin Qeniyev Seadet Veysova Meshur xeyriyyeci Mahmud Aga ve namelum mugam universiteti Baki Elm ve tehsil 2014 292 seh Azerbaycan meclisleriOrta esrler ve erken muasir dovrSultan Yaqubun sairler meclisi I Ismayilin edebi meclisiXIX esrSefanin evi Hikmet evi Gozel danisanlar destesi Gul bagi Unudulmuslar meclisi Dostluq meclisi Sairler yigincagi Sairler meclisi Mahmud aganin meclisiMuasir dovrAsiq Peri Meclisi Dirili Qurbani Meclisi Dede Elesger Edebi MeclisiHemcinin baxEdebi meclis Azerbaycanda nagil geceleri Kateqoriyalar Samaxi medeniyyetiAzerbaycan saray medeniyyetiMeclis