Pulay — belə taxılan erzyan xalq qadın geyimi elementi.

Təsviri
Ənənəvi erzyan xalq qadın geyimi Mordoviyanın bir çox kəndində və respublikadan kənarda erzyanların məskunlaşdığı ərazilərdə qorunub saxlanılmışdır. Müasir dövrdə tətillər və əhəmiyyətli hadisələr münasibətilə geyilir. Bu günə çatan kostyumlar anadan qızlara ötürülür.
Qadın kostyumu adətən ağ parçadan tikilirdi və pulay adlı kəmərlə bağlanmış uzun ağ köynəkdən ibarət idi. Etəyi qolsuz kaftan tipində yaxalı qırmızı və ya mavi döşlük tamamlayırdı. Kostyuma adətən balıqqulağından istifadə edilərək naxış verilirdi. Eyni zamanda, pulay erzyan qızının ayrılmaz bir hissəsi idi. Qız onu yeniyetməlikdəykən geyinməyə başlayırdı və qocalığa qədər geyinırdı.
Pulay toxunmuş kəmər-mütəkkədir, onu adətən at saçından və yunundan istehsal edirlər, onun çəkisi üç kiloqramdan beş kiloqrama qədər dəyişə bilər. Pulay köynəyin üstündən omba hissəsinə taxıılır. Pulay iki növə ayırd edilir: mütəkkəsiz (pulokarks, tsökarks) və mütəkkəli (pulaqay, pulay, pulakş). Onun əsasını uzunluğu 20-30 sm olan düzbucaqlı karton və ya keçə parçası təşkil edir. Ön tərəfi naxışlarla, yastı düymələrlə, balıqqulağıyla, baftayla, mis zəncirlərdən hazırlanmış saçaqla və rəngli muncuqla bəzədilirdi. İplərin dolaşmasını qarşısını almaq üçün pulay xüsusi məhlulla islatılırdı.
Yetkin qadın camaat içərisinə pulaysız çıxa bilməzdi, bu paltarsız çölə çıxmağa bərabər idi. Qadınlar yayda tarlada işləyərkən belə onu çıxarmırdılar. Pulay müqəddəs sehrli məna daşıyırdı və qoruyucu funksiyalarını yerinə yetirirdi: pis göz sıx qara saplarda dolanırdı və qadını sonsuz edə bilmirdi.
Əlavə olaraq, soyuqdəymə və böyrəklərin soyuqlamasının qarşısını alaraq qadınlar üçün istilətmə vasitəsi kimi istifadə edilirdi. Ağır pulay qadın bədənini daha güclü edirdi, bud və baldırları daha yuvarlaqlaşdırırdı.
Parisdəki Ümumdünya sərgisində tərəfindən gətirilən erzyan qadın kostyumu qızıl medalla mükafatlandırılmışdır,
Qadın dəfn paltarında pulay yox idi.
İstinadlar
- "Mordovia is a nationality of people. Mordva characteristic features". gigafox.ru. İstifadə tarixi: 2020-03-28.
- "Набедренное украшение-пулай". www.museum.ru. 2020-10-28 tarixində . İstifadə tarixi: 2020-03-28.
- "САМОБЫТНОСТЬ КУЛЬТУРЫ МОРДОВСКОГО НАРОДА". school-science.ru. 2019-05-25 tarixində . İstifadə tarixi: 2020-03-28.
wikipedia, oxu, kitab, kitabxana, axtar, tap, meqaleler, kitablar, oyrenmek, wiki, bilgi, tarix, tarixi, endir, indir, yukle, izlə, izle, mobil, telefon ucun, azeri, azəri, azerbaycanca, azərbaycanca, sayt, yüklə, pulsuz, pulsuz yüklə, haqqında, haqqinda, məlumat, melumat, mp3, video, mp4, 3gp, jpg, jpeg, gif, png, şəkil, muisiqi, mahnı, kino, film, kitab, oyun, oyunlar, android, ios, apple, samsung, iphone, pc, xiomi, xiaomi, redmi, honor, oppo, nokia, sonya, mi, web, computer, komputer
Pulay bele taxilan erzyan xalq qadin geyimi elementi Lida Borodulina erzyan paltarinda Saransk 1917 ci il Omba etrafina pulay baglanibTesviriEnenevi erzyan xalq qadin geyimi Mordoviyanin bir cox kendinde ve respublikadan kenarda erzyanlarin meskunlasdigi erazilerde qorunub saxlanilmisdir Muasir dovrde tetiller ve ehemiyyetli hadiseler munasibetile geyilir Bu gune catan kostyumlar anadan qizlara oturulur Qadin kostyumu adeten ag parcadan tikilirdi ve pulay adli kemerle baglanmis uzun ag koynekden ibaret idi Eteyi qolsuz kaftan tipinde yaxali qirmizi ve ya mavi dosluk tamamlayirdi Kostyuma adeten baliqqulagindan istifade edilerek naxis verilirdi Eyni zamanda pulay erzyan qizinin ayrilmaz bir hissesi idi Qiz onu yeniyetmelikdeyken geyinmeye baslayirdi ve qocaliga qeder geyinirdi Pulay toxunmus kemer mutekkedir onu adeten at sacindan ve yunundan istehsal edirler onun cekisi uc kiloqramdan bes kiloqrama qeder deyise biler Pulay koyneyin ustunden omba hissesine taxiilir Pulay iki nove ayird edilir mutekkesiz pulokarks tsokarks ve mutekkeli pulaqay pulay pulaks Onun esasini uzunlugu 20 30 sm olan duzbucaqli karton ve ya kece parcasi teskil edir On terefi naxislarla yasti duymelerle baliqqulagiyla baftayla mis zencirlerden hazirlanmis sacaqla ve rengli muncuqla bezedilirdi Iplerin dolasmasini qarsisini almaq ucun pulay xususi mehlulla islatilirdi Yetkin qadin camaat icerisine pulaysiz cixa bilmezdi bu paltarsiz cole cixmaga beraber idi Qadinlar yayda tarlada isleyerken bele onu cixarmirdilar Pulay muqeddes sehrli mena dasiyirdi ve qoruyucu funksiyalarini yerine yetirirdi pis goz six qara saplarda dolanirdi ve qadini sonsuz ede bilmirdi Elave olaraq soyuqdeyme ve boyreklerin soyuqlamasinin qarsisini alaraq qadinlar ucun istiletme vasitesi kimi istifade edilirdi Agir pulay qadin bedenini daha guclu edirdi bud ve baldirlari daha yuvarlaqlasdirirdi Parisdeki Umumdunya sergisinde terefinden getirilen erzyan qadin kostyumu qizil medalla mukafatlandirilmisdir Qadin defn paltarinda pulay yox idi Istinadlar Mordovia is a nationality of people Mordva characteristic features gigafox ru Istifade tarixi 2020 03 28 Nabedrennoe ukrashenie pulaj www museum ru 2020 10 28 tarixinde Istifade tarixi 2020 03 28 SAMOBYTNOST KULTURY MORDOVSKOGO NARODA school science ru 2019 05 25 tarixinde Istifade tarixi 2020 03 28