Balaxna — Rusiya Federasiyasında yerləşən şəhər Nijeqorod vilayətinə daxildir.
| Şəhər | |||
| Balaxna | |||
|---|---|---|---|
| |||
| |||
| Ölkə | |||
| Tarixi və coğrafiyası | |||
| Əsası qoyulub | 1536 | ||
| İlk məlumat | 1536 | ||
| Sahəsi |
| ||
| Mərkəzin hündürlüyü | 75 m | ||
| Saat qurşağı | | ||
| Əhalisi | |||
| Əhalisi |
| ||
| Rəqəmsal identifikatorlar | |||
| Telefon kodu | +7 83144 | ||
| Poçt indeksi | 606400–606427 | ||
| Digər | |||
| balakhna.nn.ru | |||
| | |||
Tarixi
Müasir Balaxna Nijni Novqorod vilayətində şəhər, həm də Volqa çayı üzərində gəmi dayanacağı kimi tanınır. Şəhər ərazisində Balaxna düşərgəsi (Neolit dövrünə aid) aşkar edilmişdir. Tarixən Volqa boyunda Çeremis, Udmurt tatarları, bulqarlar yaşamışdılar. Vladimir-Suzdal knyazlarının Bulqar hakimləri ilə ardıcıl müharibələri (1164, 1186, 1205, 1220, 1230) Rusun Şərqə doğru xeyli miqyasda böyüyüb genişlənməsinə gətirib çıxardı. Nijeqorod knyazı Kostantin Vasilyeviç (1309-1355) Oka, Kudma, Volqanın sağ qollarının üstünü ruslarla məskunlaşdırdı. Oğlu Boris Konstantinoviç zamanı isə rus kəndləri Volqa sahilləri ilə Sura çayına qədər yayıldılar; çuvaşlar, mordvalılar ruslarla bərabər Sura çayının sahillərində qarışıq yaşamağa başladılar. Böyük Moskva knyazı III İvan 1479-cu ildə Nijni Novqorodlulardan təşkil olunmuş qoşunu buraya səfərbər etdi. Birbaşa Roma papasının tövsiyəsi ilə sonuncu Bizans şahzadəsi ilə evlənən III İvan tezliklə tatar-türk əsilzadələrinə münasibətini sərtləşdirdi; onların xristianlığa keçməsi sürətləndirildi. 1478-ci ildə indiyədək müstəqilliyini saxlamış Böyük Novqorodu zəbt edib onun əhalisini bu ərazilərə, o cümlədən Balaxnaya köçürdü. Şəhərdəki Nikol kilsəsi İvan Qroznının əmri il Kazanın alınması münasibətilə tikilmişdi(1552). O, Kazan üzərinə gedərkən burada dayanıb düşərgə salmışdı. Balaxnanın istilasından təxminən 100 il sonra çar İvan Vasilyeviç (İvan Qroznı-o rus tarixində ilk "çar" titulu daşıyan hökmdardır; rus ölkəsində məhz onun zamanında Rossiya adlandırılmağa başladı) 1579-cu ildə Balaxnanın gəlirini türk əslindən dönüb yenicə xristianlığı qəbul edən Q. Tevyaşova bağışladı. Tevyaşovlar bu böyük ənamdan əvvəl də zəngin ticarət şəhəri Surojda tacirlik edirdilər. XVI əsrin I yarısında Balaxnada duz çıxartma işi çiçəklənir. Lakin çox keçmir ki, tənəzzülə uğrayır. I Pyotrun dənizlərə üz tutması ilə bağlı olaraq şəhərdə gəmiqayırma işi tərəqqiyə başlayır. 1695-ci ildə burada I Pyotrun Azov yürüşü üçün gəmilərin ağac qabırğaları hazırlanırdı. Bir qayda olaraq şəhərin adını türk dillərindən alınmış (əsli fars) Balaxanı və Balaqan sözünün yüksəklik, üst tikintisi olmaqla "barak, çardaq, anbar, saray, emalatxana təyinatli müvəqqəti tikili" mənasını qeyd edirlər. Bu mənada onu hündür tikili, üst tikili, ev, yaşayış məskəni (kənd, oba) mənasını ifadə edən söz kimi də qəbul etmək mümkündür. Türkmənistanda (Uzun Adada) Balxanı dağları adının, eləcə də Balkan adının yüksəklik mənası ifadə etdiyi nəzərə alınmalıdır. Balaxna "Rusiyanın ilk vətəndaşı" kimi fəxri ada layiq görülən Mininin vətənidir. Onun əcdadı Orda əsilzadələri hesab olunur. Böyük ədib Maksim Qorkinin də anası kökü və soyu etibarı ilə Balaxnaya məxsusdurlar.
Coğrafiyası və iqlimi
Əhalisi
İqtisadiyyatı
Şəkilləri
Mənbə
Minaxanım Təkləli. Türk kitabı. Unudulan tarix. Dəyişdirilən adlar, Bakı, Nurlar, 2009, səh.46-48
Xarici keçidlər
Həmçinin bax
| Rusiya ilə əlaqədar bu məqalə qaralama halındadır. Məqaləni redaktə edərək Vikipediyanı zənginləşdirin. |
- ОКТМО. 185/2016. Volga Federal District.
- "Таблица 5. Численность населения России, федеральных округов, субъектов Российской Федерации, городских округов, муниципальных районов, муниципальных округов, городских и сельских поселений, городских населенных пунктов, сельских населенных пунктов с населением 3000 человек и более" (XLSX) (rus). 2022-09-01 tarixində . İstifadə tarixi: 2022-09-01..
wikipedia, oxu, kitab, kitabxana, axtar, tap, meqaleler, kitablar, oyrenmek, wiki, bilgi, tarix, tarixi, endir, indir, yukle, izlə, izle, mobil, telefon ucun, azeri, azəri, azerbaycanca, azərbaycanca, sayt, yüklə, pulsuz, pulsuz yüklə, haqqında, haqqinda, məlumat, melumat, mp3, video, mp4, 3gp, jpg, jpeg, gif, png, şəkil, muisiqi, mahnı, kino, film, kitab, oyun, oyunlar, android, ios, apple, samsung, iphone, pc, xiomi, xiaomi, redmi, honor, oppo, nokia, sonya, mi, web, computer, komputer
Balaxna Rusiya Federasiyasinda yerlesen seher Nijeqorod vilayetine daxildir SeherBalaxnaGerb56 28 51 sm e 43 32 25 s u Olke RusiyaTarixi ve cografiyasiEsasi qoyulub 1536Ilk melumat 1536Sahesi 48 km Merkezin hundurluyu 75 mSaat qursagi UTC 03 00EhalisiEhalisi 48 569 nef 2021 Reqemsal identifikatorlarTelefon kodu 7 83144Poct indeksi 606400 606427Digerbalakhna nn ruXeriteni goster gizle Balaxna Vikianbarda elaqeli mediafayllarTarixiMuasir Balaxna Nijni Novqorod vilayetinde seher hem de Volqa cayi uzerinde gemi dayanacagi kimi taninir Seher erazisinde Balaxna dusergesi Neolit dovrune aid askar edilmisdir Tarixen Volqa boyunda Ceremis Udmurt tatarlari bulqarlar yasamisdilar Vladimir Suzdal knyazlarinin Bulqar hakimleri ile ardicil muharibeleri 1164 1186 1205 1220 1230 Rusun Serqe dogru xeyli miqyasda boyuyub genislenmesine getirib cixardi Nijeqorod knyazi Kostantin Vasilyevic 1309 1355 Oka Kudma Volqanin sag qollarinin ustunu ruslarla meskunlasdirdi Oglu Boris Konstantinovic zamani ise rus kendleri Volqa sahilleri ile Sura cayina qeder yayildilar cuvaslar mordvalilar ruslarla beraber Sura cayinin sahillerinde qarisiq yasamaga basladilar Boyuk Moskva knyazi III Ivan 1479 cu ilde Nijni Novqorodlulardan teskil olunmus qosunu buraya seferber etdi Birbasa Roma papasinin tovsiyesi ile sonuncu Bizans sahzadesi ile evlenen III Ivan tezlikle tatar turk esilzadelerine munasibetini sertlesdirdi onlarin xristianliga kecmesi suretlendirildi 1478 ci ilde indiyedek musteqilliyini saxlamis Boyuk Novqorodu zebt edib onun ehalisini bu erazilere o cumleden Balaxnaya kocurdu Seherdeki Nikol kilsesi Ivan Qrozninin emri il Kazanin alinmasi munasibetile tikilmisdi 1552 O Kazan uzerine gederken burada dayanib duserge salmisdi Balaxnanin istilasindan texminen 100 il sonra car Ivan Vasilyevic Ivan Qrozni o rus tarixinde ilk car titulu dasiyan hokmdardir rus olkesinde mehz onun zamaninda Rossiya adlandirilmaga basladi 1579 cu ilde Balaxnanin gelirini turk eslinden donub yenice xristianligi qebul eden Q Tevyasova bagisladi Tevyasovlar bu boyuk enamdan evvel de zengin ticaret seheri Surojda tacirlik edirdiler XVI esrin I yarisinda Balaxnada duz cixartma isi ciceklenir Lakin cox kecmir ki tenezzule ugrayir I Pyotrun denizlere uz tutmasi ile bagli olaraq seherde gemiqayirma isi tereqqiye baslayir 1695 ci ilde burada I Pyotrun Azov yurusu ucun gemilerin agac qabirgalari hazirlanirdi Bir qayda olaraq seherin adini turk dillerinden alinmis esli fars Balaxani ve Balaqan sozunun yukseklik ust tikintisi olmaqla barak cardaq anbar saray emalatxana teyinatli muveqqeti tikili menasini qeyd edirler Bu menada onu hundur tikili ust tikili ev yasayis meskeni kend oba menasini ifade eden soz kimi de qebul etmek mumkundur Turkmenistanda Uzun Adada Balxani daglari adinin elece de Balkan adinin yukseklik menasi ifade etdiyi nezere alinmalidir Balaxna Rusiyanin ilk vetendasi kimi fexri ada layiq gorulen Mininin vetenidir Onun ecdadi Orda esilzadeleri hesab olunur Boyuk edib Maksim Qorkinin de anasi koku ve soyu etibari ile Balaxnaya mexsusdurlar Cografiyasi ve iqlimiEhalisiIqtisadiyyatiSekilleriMenbeMinaxanim Tekleli Turk kitabi Unudulan tarix Deyisdirilen adlar Baki Nurlar 2009 seh 46 48Xarici kecidlerHemcinin bax Rusiya ile elaqedar bu meqale qaralama halindadir Meqaleni redakte ederek Vikipediyani zenginlesdirin Seher ile elaqedar bu meqale qaralama halindadir Meqaleni redakte ederek Vikipediyani zenginlesdirin OKTMO 185 2016 Volga Federal District Tablica 5 Chislennost naseleniya Rossii federalnyh okrugov subektov Rossijskoj Federacii gorodskih okrugov municipalnyh rajonov municipalnyh okrugov gorodskih i selskih poselenij gorodskih naselennyh punktov selskih naselennyh punktov s naseleniem 3000 chelovek i bolee XLSX rus 2022 09 01 tarixinde Istifade tarixi 2022 09 01




