| Edmund Qettiyer | |
|---|---|
| |
| Doğum tarixi | 31 oktyabr 1927 |
| Doğum yeri | |
| Vəfat tarixi | 23 mart 2021(93 yaşında) |
Edmund Qettiyer (ing. Edmund Gettier; 31 oktyabr 1927, Baltimor, Merilend – 23 mart 2021) — amerikalı filosof, analitik fəlsəfə və epistemologiya sahəsində fəaliyyəti ilə tanınır. O, xüsusilə 1963-cü ildə dərc etdiyi “Is Justified True Belief Knowledge?” (“Əsaslandırılmış doğru inam bilikdirmi?”) adlı qısa, lakin böyük təsirə malik məqaləsi ilə məşhurdur. Bu məqalədə Qettiyer klassik fəlsəfədə geniş qəbul edilmiş, biliyin “əsaslandırılmış doğru inam” kimi tərifinə qarşı çıxmış və sonradan “Qettiyer problemləri” adlandırılan müzakirələrin əsasını qoymuşdur.
Qettiyerin irəli sürdüyü nümunələr göstərirdi ki, bir inam həm doğru, həm də əsaslandırılmış ola bilər, lakin buna baxmayaraq bilik hesab edilməyə bilər. Bu yanaşma epistemologiyada ciddi dönüş nöqtəsi yaratmış, bilik anlayışının yenidən nəzərdən keçirilməsinə səbəb olmuşdur. Onun işləri nəticəsində epistemologiyada alternativ bilik modelləri, o cümlədən dördüncü şərt nəzəriyyələri, reliabilizm və erdem epistemologiyası kimi yanaşmalar inkişaf etmişdir.
Edmund Qettiyerin elmi irsi məqalələrinin sayının az olmasına baxmayaraq, fəlsəfə tarixində təsiri son dərəcə böyük olmuş və XX əsr epistemologiyasının əsas müzakirə mövzularından birini formalaşdırmışdır.
Bioqrafiyası
| ]Edmund Qettiyer 1927-ci ildə ABŞ-da anadan olmuşdur. O, ali təhsilini Kornell Universitetində almış, daha sonra isə (Wayne State University) fəlsəfə üzrə fəaliyyət göstərmişdir. Qettiyer uzun müddət akademik mühitdən kənarda qalmasına baxmayaraq, elmi nüfuzu və təsiri son dərəcə böyük olmuşdur.
1963-cü ildə onun cəmi üç səhifədən ibarət olan “Is Justified True Belief Knowledge?” adlı məqaləsi nüfuzlu Analysis jurnalında dərc edilmiş və fəlsəfə tarixində dönüş nöqtəsi yaratmışdır. Bu məqalə Qettiyerin adını epistemologiyanın əsas simalarından birinə çevirmişdir.
Qettiyerin irəli sürdüyü arqumentlər klassik fəlsəfədə Platon dövründən bəri geniş qəbul edilən “bilik = əsaslandırılmış doğru inam” tərifinin yetərsiz olduğunu göstərmişdir. Bu arqumentlər sonradan “Qettiyer halları” və ya “Qettiyer problemləri” adı ilə tanınmışdır.
Edmund Qettiyer çox az elmi əsər dərc etsə də, onun bir məqaləsi epistemologiyada onilliklər boyu davam edən müzakirələrə səbəb olmuş, reliabilizm, erdem epistemologiyası, səbəbsəl bilik nəzəriyyələri kimi yeni yanaşmaların formalaşmasına təkan vermişdir.
Qettiyer 23 mart 2021-ci ildə vəfat etmişdir. O, fəlsəfə tarixində az yazıb çox təsir göstərən nadir alimlərdən biri kimi qiymətləndirilir.
İstinadlar
| ]- Deutsche Nationalbibliothek Record #129098868 // Gemeinsame Normdatei (alm.). 2012—2016.
- https://www.gazettenet.com/Greg-Carvel-the-architect-of-UMass-hockey-s-national-championship-39928420.
- https://dailynous.com/2021/04/12/edmund-gettier-1927-2021/.
- "Is Justified True Belief Knowledge?"
- Greco, John, "Gettier, Edmund Lee, III", The Dictionary of Modern American Philosophers (ingilis), Continuum, 2010, doi:10.1093/acref/9780199754663.001.0001, ISBN , İstifadə tarixi: 13 aprel 2021
- "Doctoral Dissertations, 1961". The Review of Metaphysics. 15 (1): 200. 1961. ISSN 0034-6632. JSTOR 20123871.
- "In Memoriam: Edmund L. Gettier III (1927–2021) : Department of Philosophy : UMass Amherst". www.umass.edu (ingilis). 21 aprel 2021 tarixində orijinalından arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 18 aprel 2021.
- Gettier, Edmund L. "Review of Philosophical Reasoning". The Philosophical Review. 74 (2). 1965: 266–269. doi:10.2307/2183277. ISSN 0031-8108. JSTOR 2183277.
- Robert C. Sleigh, Jr. KNOWING EDMUND GETTlER (PDF) // Austin, David F. (redaktor). Philosophical Analysis (ingilis). Dordrecht: Springer Netherlands. 1988. doi:10.1007/978-94-009-2909-8. ISBN .
- "66 Andrew Mellon Fellowships Awarded At Pitt | Digital Pitt". digital.library.pitt.edu. 17 avqust 1964. İstifadə tarixi: 18 aprel 2021.
- Fraassen, Bas C. The Problem of Old Evidence (PDF) // Austin, D. S. (redaktor). Philosophical Analysis: A Defense by Example. Philosophical Studies Series (ingilis). Springer Netherlands. 1988. ISBN .
I met Gettier in Pittsburgh while I was a graduate student there and he a visiting scholar; I immediately envied him his counterexamples, his smile, and the fun he got out of doing philosophy brilliantly.
Xarici keçidlər
| ]- Gettier's paper, "Is Justified True Belief Knowledge?"
wikipedia, oxu, kitab, kitabxana, axtar, tap, meqaleler, kitablar, oyrenmek, wiki, bilgi, tarix, tarixi, endir, indir, yukle, izlə, izle, mobil, telefon ucun, azeri, azəri, azerbaycanca, azərbaycanca, sayt, yüklə, pulsuz, pulsuz yüklə, haqqında, haqqinda, məlumat, melumat, mp3, video, mp4, 3gp, jpg, jpeg, gif, png, şəkil, muisiqi, mahnı, kino, film, kitab, oyun, oyunlar, android, ios, apple, samsung, iphone, pc, xiomi, xiaomi, redmi, honor, oppo, nokia, sonya, mi, web, computer, komputer
Vikipediya azad ensiklopediya Edmund QettiyerDogum tarixi 31 oktyabr 1927 1927 10 31 Dogum yeri Baltimor Merilend ABSVefat tarixi 23 mart 2021 2021 03 23 93 yasinda Edmund Qettiyer ing Edmund Gettier 31 oktyabr 1927 Baltimor Merilend 23 mart 2021 amerikali filosof analitik felsefe ve epistemologiya sahesinde fealiyyeti ile taninir O xususile 1963 cu ilde derc etdiyi Is Justified True Belief Knowledge Esaslandirilmis dogru inam bilikdirmi adli qisa lakin boyuk tesire malik meqalesi ile meshurdur Bu meqalede Qettiyer klassik felsefede genis qebul edilmis biliyin esaslandirilmis dogru inam kimi terifine qarsi cixmis ve sonradan Qettiyer problemleri adlandirilan muzakirelerin esasini qoymusdur Qettiyerin ireli surduyu numuneler gosterirdi ki bir inam hem dogru hem de esaslandirilmis ola biler lakin buna baxmayaraq bilik hesab edilmeye biler Bu yanasma epistemologiyada ciddi donus noqtesi yaratmis bilik anlayisinin yeniden nezerden kecirilmesine sebeb olmusdur Onun isleri neticesinde epistemologiyada alternativ bilik modelleri o cumleden dorduncu sert nezeriyyeleri reliabilizm ve erdem epistemologiyasi kimi yanasmalar inkisaf etmisdir Edmund Qettiyerin elmi irsi meqalelerinin sayinin az olmasina baxmayaraq felsefe tarixinde tesiri son derece boyuk olmus ve XX esr epistemologiyasinin esas muzakire movzularindan birini formalasdirmisdir Bioqrafiyasi span Edmund Qettiyer 1927 ci ilde ABS da anadan olmusdur O ali tehsilini Kornell Universitetinde almis daha sonra ise Wayne State University felsefe uzre fealiyyet gostermisdir Qettiyer uzun muddet akademik muhitden kenarda qalmasina baxmayaraq elmi nufuzu ve tesiri son derece boyuk olmusdur 1963 cu ilde onun cemi uc sehifeden ibaret olan Is Justified True Belief Knowledge adli meqalesi nufuzlu Analysis jurnalinda derc edilmis ve felsefe tarixinde donus noqtesi yaratmisdir Bu meqale Qettiyerin adini epistemologiyanin esas simalarindan birine cevirmisdir Qettiyerin ireli surduyu arqumentler klassik felsefede Platon dovrunden beri genis qebul edilen bilik esaslandirilmis dogru inam terifinin yetersiz oldugunu gostermisdir Bu arqumentler sonradan Qettiyer hallari ve ya Qettiyer problemleri adi ile taninmisdir Edmund Qettiyer cox az elmi eser derc etse de onun bir meqalesi epistemologiyada onillikler boyu davam eden muzakirelere sebeb olmus reliabilizm erdem epistemologiyasi sebebsel bilik nezeriyyeleri kimi yeni yanasmalarin formalasmasina tekan vermisdir Qettiyer 23 mart 2021 ci ilde vefat etmisdir O felsefe tarixinde az yazib cox tesir gosteren nadir alimlerden biri kimi qiymetlendirilir Istinadlar span Deutsche Nationalbibliothek Record 129098868 Gemeinsame Normdatei alm 2012 2016 https www gazettenet com Greg Carvel the architect of UMass hockey s national championship 39928420 https dailynous com 2021 04 12 edmund gettier 1927 2021 Is Justified True Belief Knowledge Greco John Gettier Edmund Lee III The Dictionary of Modern American Philosophers ingilis Continuum 2010 doi 10 1093 acref 9780199754663 001 0001 ISBN 978 0 19 975466 3 Istifade tarixi 13 aprel 2021 Doctoral Dissertations 1961 The Review of Metaphysics 15 1 200 1961 ISSN 0034 6632 JSTOR 20123871 In Memoriam Edmund L Gettier III 1927 2021 Department of Philosophy UMass Amherst www umass edu ingilis 21 aprel 2021 tarixinde orijinalindan arxivlesdirilib Istifade tarixi 18 aprel 2021 Gettier Edmund L Review of Philosophical Reasoning The Philosophical Review 74 2 1965 266 269 doi 10 2307 2183277 ISSN 0031 8108 JSTOR 2183277 Robert C Sleigh Jr KNOWING EDMUND GETTlER PDF Austin David F redaktor Philosophical Analysis ingilis Dordrecht Springer Netherlands 1988 doi 10 1007 978 94 009 2909 8 ISBN 978 1 4020 3150 2 66 Andrew Mellon Fellowships Awarded At Pitt Digital Pitt digital library pitt edu 17 avqust 1964 Istifade tarixi 18 aprel 2021 Fraassen Bas C The Problem of Old Evidence PDF Austin D S redaktor Philosophical Analysis A Defense by Example Philosophical Studies Series ingilis Springer Netherlands 1988 ISBN 978 90 277 2674 2 I met Gettier in Pittsburgh while I was a graduate student there and he a visiting scholar I immediately envied him his counterexamples his smile and the fun he got out of doing philosophy brilliantly Xarici kecidler span Gettier s paper Is Justified True Belief Knowledge Lugetler ve ensiklopediyalarBoyuk norvec Britannica onlayn PrabookNormativ yoxlamaBIBSYS 1535375968534 CiNii DA02792850 GND 129098868 ICCU LO1V380717 ISNI 0000000025827654 LCCN n88117413 NTA 135447801 SUDOC 225626780 VIAF 1081947 WorldCat VIAF 1081947 Kateqoriyalar 31 oktyabrda dogulanlar1927 ci ilde dogulanlarBaltimorda dogulanlar23 martda vefat edenler2021 ci ilde vefat edenler93 yasinda vefat edenlerElifba sirasina gore filosoflarGizli kateqoriya Vikipediya Vikidatada menbeleri olan meqaleler
