Azərbaycanca AzərbaycancaDeutsch Deutsch日本語 日本語Lietuvos Lietuvosසිංහල සිංහලTürkçe TürkçeУкраїнська УкраїнськаUnited State United State
Dəstək
www.wikimedia.az-az.nina.az

Vikipediya azad ensiklopediya Karolina ördəyiElmi təsnifatXəTA parent və rang parametrlərini doldurmaq lazımdır Karolina

Karolina ördəyi

Karolina ördəyi
TikTok Jeton Satışı
Vikipediya, azad ensiklopediya
Karolina ördəyi
image
Elmi təsnifat
XƏTA: parent və rang parametrlərini doldurmaq lazımdır.
???:
Karolina ördəyi
Beynəlxalq elmi adı
  • Aix sponsa L., 1758[1][2][…]
Karolina ördəyi

Karolina ördəyi[3] (lat. Aix sponsa) — Şimali Amerikada rast gəlinən, qismən köç edən və su mühitlərində yaşayan ördək növü. Erkək Karolina ördəyi Şimali Amerikanın ən rəngarəng su quşlarından biri olaraq tanınır.[4]

Tarix

redaktə | vikimətni redaktə et]

Karolina ördəyi ilk dəfə 1758-ci ildə isveçli təbiətşünas Karl Linney tərəfindən "Systema Naturae" əsərinin onuncu nəşrində "Anas sponsa" adı ilə təsvir edilmişdir.[5] Linnes bu təsviri ingilis təbiətşünası Mark Ketsbinin 1729–1731-ci illərdə nəşr olunan "The Natural History of Carolina, Florida and the Bahama Islands" əsərindəki "yay ördəyi" təsvirinə əsaslanaraq etmişdir.[6][7]

Hazırda Karolina ördəyi 1828-ci ildə alman təbiətşünası Fredrix Boye tərəfindən təsis edilən "Aix" cinsinə aid edilir. Bu cinsə yalnız Asiya mandarin ördəyi (Aix galericulata) və Karolina ördəyi daxildir. Karolina ördəyi monotipikdir, yəni alt növləri yoxdur.[8][9]

Xüsusiyyətləri

redaktə | vikimətni redaktə et]

Karolina ördəyi orta ölçülü bir ördək növüdür. Yetişkin fərdlərin bədən uzunluğu 47–54 santimetr arasında dəyişir. Qanad açılışı 66–73 santimetr təşkil edir, çəkisi isə 454–862 qram arasında olur.[10]

Erkək Karolina ördəyi parlaq və çoxrəngli tükləri, qırmızı gözləri və boynundakı xarakterik ağ xətləri ilə tanınır. Dişi isə daha sadə rənglidir, gözlərinin ətrafında ağ halqa ilə seçilir. Hər iki cinsin başında dalğalı tüklər mövcuddur.[11]

Bu növ bataqlıqlarda, şirin su göllərində, adi bataqlıqlar və çaylarda yaşayır. Adətən ağaclarda yuva qurur, bu xüsusiyyəti ilə digər ördək növlərindən fərqlənir. Dişi Karolina ördəyi yaz aylarında (fevral-aprel) 7–15 yumurta qoyur.[12] Yumurtalar təxminən 30 gün müddətində inkubasiya edilir. Yumurtadan çıxan balalar dərhal yuvalarından suya və ya yumşaq bir səthə tullanır.[13][14]

Ağac ördəkləri həm bitki mənşəli, həm də heyvan mənşəli qidalarla qidalanır. Onların menyusuna yerə düşən meyvələr, böcəklər və qoz-fındıq daxildir.[15][16]

Mühafizəsi

redaktə | vikimətni redaktə et]

XIX əsrin sonunda ağac ördəklərinin sayı kəskin şəkildə azalmışdır. Bu azalmanın əsas səbəbləri yaşama mühitlərinin məhv edilməsi və ticarət məqsədilə intensiv ovlanmaları olmuşdur. Xüsusilə qadın baş geyimlərinin bəzədilməsi üçün bu quşların tüklərindən geniş istifadə edilirdi. Sonradan tətbiq edilən mühafizə tədbirləri nəticəsində ağac ördəklərinin populyasiyası bərpa olunmuşdur.[17]

Mədəniyyətdə

redaktə | vikimətni redaktə et]

2013-cü ildə Kanadanın Royal Canadian Mint təşkilatı, Karolina ördəyi ilə bağlı iki metal pul buraxmışdır. Bu pullar, Ducks Unlimited Canada təşkilatının 75-ci ildönümünü qeyd etmək və təşkilatın tanıtımı məqsədilə hazırlanmışdır.[18]

İstinadlar

redaktə | vikimətni redaktə et]
  1. Integrated Taxonomic Information System (ing.). 1996.
  2. IOC World Bird List Version 6.3. 2016. doi:10.14344/IOC.ML.6.3
  3. Бёме Р. Л., Флинт В. Е. Пятиязычный словарь названий животных. Птицы. Латинский, русский, английский, немецкий, французский / Под общ. ред. акад. В. Е. Соколова. — М.: Русский язык, РУССО, 1994. — С. 29. — 2030 экз. — ISBN 5-200-00643-0.
  4. Dawson, William. Neher, Anna (redaktor). Dawson's Avian Kingdom Selected Writings. California Legacy. 2007. 37–38. ISBN 978-1-59714-062-1.
  5. Linnaeus, Carl. Systema Naturae per regna tria naturae, secundum classes, ordines, genera, species, cum characteribus, differentiis, synonymis, locis (Latin). 1 (10th). Holmiae (Stockholm): Laurentii Salvii. 1758. səh. 128. 27 aprel 2023 tarixində . İstifadə tarixi: 25 dekabr 2024.
  6. Catesby, Mark. The Natural History of Carolina, Florida and the Bahama Islands (English və French). 1. London: W. Innys and R. Manby. 1729–1732. səh. 97, Plate 97.
  7. Mayr, Ernst; Cottrell, G. William, redaktorlar Check-List of Birds of the World. 1 (2nd). Cambridge, Massachusetts: Museum of Comparative Zoology. 1979. səh. 457. 25 dekabr 2024 tarixində . İstifadə tarixi: 25 dekabr 2024.
  8. Gill, Frank; Donsker, David; Rasmussen, Pamela, redaktorlar "Screamers, ducks, geese & swans". IOC World Bird List Version 14.1. International Ornithologists' Union. dekabr 2023. 1 oktyabr 2017 tarixində . İstifadə tarixi: 2 iyul 2024.
  9. Jobling, James A. The Helm Dictionary of Scientific Bird Names. London: Christopher Helm. 2010. 37, 363. ISBN 978-1-4081-2501-4.
  10. "Wood Duck Identification". All About Birds, TheCornellLab of Ornithology (ingilis). Cornell University. 2023. 25 mart 2023 tarixində . İstifadə tarixi: 20 mart 2023.
  11. Gough, G.A.; Sauer, J.R.; Iliff, M. "Wood duck Aix sponsa". Patuxent Bird Identification Infocenter. Version 97.1. Laurel, Maryland: Eastern Ecological Science Center. 1998. 20 fevral 2023 tarixində . İstifadə tarixi: 20 fevral 2023 – U.S. Geological Survey vasitəsilə.
  12. "10 Fun Facts About the Wood Duck". Audubon (ingilis). 15 yanvar 2024. 1 mart 2024 tarixində . İstifadə tarixi: 24 aprel 2024.
  13. "Wood Duck". Ducks Unlimited (ingilis). 20 aprel 2024 tarixində . İstifadə tarixi: 23 aprel 2024.
  14. Hoch, Greg. Cavities and Boxes // With Wings Extended. Iowa City: University of Iowa Press. 2020. səh. 52. ISBN 978-1-60938-695-5.
  15. Robbins, Chandler S.; Bruun, Bertel; Zim, Herbert S. Birds of North America: A Guide to Field Identification. Illustrated by Arthur Singer (Revised). New York: Golden Press. 1983. 52–53. ISBN 0-307-37002-X.
  16. Morris, Ron. "Birds use different methods to eat". Winston-Salem Journal. 16 aprel 2021. 24 mart 2023 tarixində . İstifadə tarixi: 24 mart 2023.
  17. Semel, Brad; Sherman, Paul W. "Alternative Placement Strategies for Wood Duck Nest Boxes". Wildlife Society Bulletin. 23 (3). Autumn 1995: 463–471. ISSN 0091-7648. JSTOR 3782956.
  18. . Royal Canadian Mint. 6 mart 2013. 7 aprel 2022 tarixində orijinalından arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 24 avqust 2013.

wikipedia, oxu, kitab, kitabxana, axtar, tap, meqaleler, kitablar, oyrenmek, wiki, bilgi, tarix, tarixi, endir, indir, yukle, izlə, izle, mobil, telefon ucun, azeri, azəri, azerbaycanca, azərbaycanca, sayt, yüklə, pulsuz, pulsuz yüklə, haqqında, haqqinda, məlumat, melumat, mp3, video, mp4, 3gp, jpg, jpeg, gif, png, şəkil, muisiqi, mahnı, kino, film, kitab, oyun, oyunlar, android, ios, apple, samsung, iphone, pc, xiomi, xiaomi, redmi, honor, oppo, nokia, sonya, mi, web, computer, komputer

Vikipediya azad ensiklopediya Karolina ordeyiElmi tesnifatXETA parent ve rang parametrlerini doldurmaq lazimdir Karolina ordeyiBeynelxalq elmi adiAix sponsa L 1758 1 2 Sekil axtarisiITIS 175122NCBI 8833EOL 45510552FW source source source source source Karolina ordeyi Karolina ordeyi 3 lat Aix sponsa Simali Amerikada rast gelinen qismen koc eden ve su muhitlerinde yasayan ordek novu Erkek Karolina ordeyi Simali Amerikanin en rengareng su quslarindan biri olaraq taninir 4 Tarixredakte vikimetni redakte et span Karolina ordeyi ilk defe 1758 ci ilde isvecli tebietsunas Karl Linney terefinden Systema Naturae eserinin onuncu nesrinde Anas sponsa adi ile tesvir edilmisdir 5 Linnes bu tesviri ingilis tebietsunasi Mark Ketsbinin 1729 1731 ci illerde nesr olunan The Natural History of Carolina Florida and the Bahama Islands eserindeki yay ordeyi tesvirine esaslanaraq etmisdir 6 7 Hazirda Karolina ordeyi 1828 ci ilde alman tebietsunasi Fredrix Boye terefinden tesis edilen Aix cinsine aid edilir Bu cinse yalniz Asiya mandarin ordeyi Aix galericulata ve Karolina ordeyi daxildir Karolina ordeyi monotipikdir yeni alt novleri yoxdur 8 9 Xususiyyetleriredakte vikimetni redakte et span Karolina ordeyi orta olculu bir ordek novudur Yetiskin ferdlerin beden uzunlugu 47 54 santimetr arasinda deyisir Qanad acilisi 66 73 santimetr teskil edir cekisi ise 454 862 qram arasinda olur 10 Erkek Karolina ordeyi parlaq ve coxrengli tukleri qirmizi gozleri ve boynundaki xarakterik ag xetleri ile taninir Disi ise daha sade renglidir gozlerinin etrafinda ag halqa ile secilir Her iki cinsin basinda dalgali tukler movcuddur 11 Bu nov bataqliqlarda sirin su gollerinde adi bataqliqlar ve caylarda yasayir Adeten agaclarda yuva qurur bu xususiyyeti ile diger ordek novlerinden ferqlenir Disi Karolina ordeyi yaz aylarinda fevral aprel 7 15 yumurta qoyur 12 Yumurtalar texminen 30 gun muddetinde inkubasiya edilir Yumurtadan cixan balalar derhal yuvalarindan suya ve ya yumsaq bir sethe tullanir 13 14 Agac ordekleri hem bitki menseli hem de heyvan menseli qidalarla qidalanir Onlarin menyusuna yere dusen meyveler bocekler ve qoz findiq daxildir 15 16 Muhafizesiredakte vikimetni redakte et span XIX esrin sonunda agac ordeklerinin sayi keskin sekilde azalmisdir Bu azalmanin esas sebebleri yasama muhitlerinin mehv edilmesi ve ticaret meqsedile intensiv ovlanmalari olmusdur Xususile qadin bas geyimlerinin bezedilmesi ucun bu quslarin tuklerinden genis istifade edilirdi Sonradan tetbiq edilen muhafize tedbirleri neticesinde agac ordeklerinin populyasiyasi berpa olunmusdur 17 Medeniyyetderedakte vikimetni redakte et span 2013 cu ilde Kanadanin Royal Canadian Mint teskilati Karolina ordeyi ile bagli iki metal pul buraxmisdir Bu pullar Ducks Unlimited Canada teskilatinin 75 ci ildonumunu qeyd etmek ve teskilatin tanitimi meqsedile hazirlanmisdir 18 Istinadlarredakte vikimetni redakte et span Integrated Taxonomic Information System ing 1996 IOC World Bird List Version 6 3 2016 doi 10 14344 IOC ML 6 3 Byome R L Flint V E Pyatiyazychnyj slovar nazvanij zhivotnyh Pticy Latinskij russkij anglijskij nemeckij francuzskij Pod obsh red akad V E Sokolova M Russkij yazyk RUSSO 1994 S 29 2030 ekz ISBN 5 200 00643 0 Dawson William Neher Anna redaktor Dawson s Avian Kingdom Selected Writings California Legacy 2007 37 38 ISBN 978 1 59714 062 1 Linnaeus Carl Systema Naturae per regna tria naturae secundum classes ordines genera species cum characteribus differentiis synonymis locis Latin 1 10th Holmiae Stockholm Laurentii Salvii 1758 seh 128 27 aprel 2023 tarixinde Istifade tarixi 25 dekabr 2024 Catesby Mark The Natural History of Carolina Florida and the Bahama Islands English ve French 1 London W Innys and R Manby 1729 1732 seh 97 Plate 97 Mayr Ernst Cottrell G William redaktorlar Check List of Birds of the World 1 2nd Cambridge Massachusetts Museum of Comparative Zoology 1979 seh 457 25 dekabr 2024 tarixinde Istifade tarixi 25 dekabr 2024 Gill Frank Donsker David Rasmussen Pamela redaktorlar Screamers ducks geese amp swans IOC World Bird List Version 14 1 International Ornithologists Union dekabr 2023 1 oktyabr 2017 tarixinde Istifade tarixi 2 iyul 2024 Jobling James A The Helm Dictionary of Scientific Bird Names London Christopher Helm 2010 37 363 ISBN 978 1 4081 2501 4 Wood Duck Identification All About Birds TheCornellLab of Ornithology ingilis Cornell University 2023 25 mart 2023 tarixinde Istifade tarixi 20 mart 2023 Gough G A Sauer J R Iliff M Wood duck Aix sponsa Patuxent Bird Identification Infocenter Version 97 1 Laurel Maryland Eastern Ecological Science Center 1998 20 fevral 2023 tarixinde Istifade tarixi 20 fevral 2023 U S Geological Survey vasitesile 10 Fun Facts About the Wood Duck Audubon ingilis 15 yanvar 2024 1 mart 2024 tarixinde Istifade tarixi 24 aprel 2024 Wood Duck Ducks Unlimited ingilis 20 aprel 2024 tarixinde Istifade tarixi 23 aprel 2024 Hoch Greg Cavities and Boxes With Wings Extended Iowa City University of Iowa Press 2020 seh 52 ISBN 978 1 60938 695 5 Robbins Chandler S Bruun Bertel Zim Herbert S Birds of North America A Guide to Field Identification Illustrated by Arthur Singer Revised New York Golden Press 1983 52 53 ISBN 0 307 37002 X Morris Ron Birds use different methods to eat Winston Salem Journal 16 aprel 2021 24 mart 2023 tarixinde Istifade tarixi 24 mart 2023 Semel Brad Sherman Paul W Alternative Placement Strategies for Wood Duck Nest Boxes Wildlife Society Bulletin 23 3 Autumn 1995 463 471 ISSN 0091 7648 JSTOR 3782956 Royal Canadian Mint 6 mart 2013 7 aprel 2022 tarixinde orijinalindan arxivlesdirilib Istifade tarixi 24 avqust 2013 Lugetler ve ensiklopediyalarBoyuk norvec Britannica onlayn UniversalisTaksonomiyaAvibase eBird EOL GBIF iNaturalist NCBI Neotropical Birds IRMNG ITIS TSN WoRMS Kateqoriyalar Simali Amerika quslariOrdekler1758 ci ilde tesvir edilen quslarGizli kateqoriyalar Vikipediya Taksosablonsuz biologiya meqaleleriVikipediya Vikidatada menbeleri olan meqalelerVikinovlere istinadi olmayan meqalelerTaksonun latinca adindan istiqametlendirme olmayan biologiya meqaleleriTakson sablonu istifade olunan meqalelerISBN sehrli kecidlerinin istifade olundugu sehifeler

Nəşr tarixi:
Yuxarı